Србија од јануари 2027 година планира минимална плата од околу 600 евра нето, додека Црна Гора најавува минимални нето-примања од 1.000 до 1.400 евра, во зависност од нивото на образование. Хрватска, пак, во 2026 година има минимална бруто-плата од 1.050 евра, а Албанија годинава ја зголеми минималната бруто-плата за 25 проценти.
Србија оди кон минимална плата од 600 евра
Од 1 јануари 2027 година, минималната заработка во Србија треба да достигне просечно околу 70.470 динари месечно, односно приближно 600 евра нето. Предвиденото зголемување изнесува 9,2 проценти во однос на 2026 година.
Висината на месечната заработка ќе зависи од бројот на работни часови, а целта на мерката е да се зголемат приходите на работниците со најниски примања.
Сепак, колку реално ќе се подобри нивниот животен стандард ќе зависи и од движењето на цените на храната, кириите и останатите трошоци.
Црна Гора најавува минимални плати до 1.400 евра
Црна Гора најавува промени во системот на минимални плати, со три нивоа на примања зависно од образованието.
Според најавениот модел, од 2027 година минималната нето-плата би изнесувала 1.000 евра за работните места за кои е потребно основно или пониско образование, 1.250 евра за средно образование и 1.400 евра за високо образование.
Реформата е насочена кон зголемување на приходите на вработените и задржување на работната сила во земјата. Сепак, конечните ефекти ќе зависат од спроведувањето на мерките и од тоа како компаниите ќе се приспособат на повисоките трошоци за труд.
Хрватска со минимална бруто-плата од 1.050 евра
Во Хрватска минималната бруто-плата за 2026 година изнесува 1.050 евра. За 2027 година е предложено ново зголемување на 1.086,75 евра бруто, но предлогот на работодавачите не е конечна одлука.
Хрватските власти претходно најавија и долгорочна цел минималната бруто-плата да достигне 1.250 евра до 2028 година.
И покрај растот на примањата, високите цени на недвижностите, кириите и секојдневните трошоци продолжуваат да влијаат врз куповната моќ на граѓаните.
Албанија ја зголеми минималната плата за 25 проценти
Албанија од јануари 2026 година ја зголеми минималната бруто-плата од 40.000 на 50.000 леки месечно, што претставува раст од 25 проценти.
Владата најавува и натамошно зголемување на минималните примања во наредните години, со цел тие да достигнат околу 600 евра во 2028 година.
Мерките се дел од пошироките напори за подобрување на животниот стандард и задржување на работниците во земјата, која се соочува со иселување и недостиг од квалификувана работна сила.
Македонија: Минималната плата е околу 423 евра
Во Македонија минималната нето-плата по мартовското усогласување во 2026 година изнесува 26.046 денари, односно приближно 423 евра.
За разлика од најавените модели во дел од соседните земји, минималната плата кај нас редовно се усогласува во март, според законска формула што ги зема предвид растот на просечната плата и трошоците за живот.
Следното редовно усогласување е предвидено за март 2027 година. Во меѓувреме, синдикатите бараат минималната плата да достигне 600 евра, со образложение дека сегашните примања не се доволни за покривање на основните животни трошоци.
Колку изнесуваат минималните плати во регионот?
-
Србија: околу 600 евра нето – планирано од јануари 2027 година.
-
Црна Гора: од 1.000 до 1.400 евра нето – најавен модел за 2027 година.
-
Хрватска: 1.050 евра бруто – важечка минимална плата за 2026 година.
-
Албанија: 50.000 леки бруто – важечка минимална плата за 2026 година.
-
Македонија: 26.046 денари нето – важечка минимална плата од март 2026 година.
Повисока плата не значи секогаш и повисок животен стандард
Иако зголемувањето на минималните плати е важен чекор за работниците, вистинскиот ефект зависи од тоа колку растат цените и колку стоки и услуги можат да купат со своите примања.
Дополнително, споредувањето на платите во регионот бара претпазливост, бидејќи некои држави ги прикажуваат износите во нето, а други во бруто-вредност. Различните даночни системи, трошоците за живот и бројот на работни часови исто така влијаат врз реалната вредност на заработката.
За Македонија, предизвикот останува како да се обезбеди побрз раст на платите и подобра куповна моќ, без притоа да се занемарат продуктивноста и одржливоста на домашните компании.
На крајот, за работниците не е важна само сумата што ја добиваат на сметката, туку и колку можат да си дозволат со неа.