Едни веќе резервирале уште во јануари, други чекаат „последен момент“, а трети само одмавнуваат со рака – ќе видиме. Сè зависи од парите. И од нервите.
Годинава, велат туристичките работници, интересот не е намален. Само е попроменет. Македонците сè уште сакаат море, но внимателно носат одлуки. Не се резервира како порано „на слепо“. Се споредува, се проверува, се пресметува до денар.
Грција и понатаму е прв избор. Блиску е, познато е, а и некако „сигурно“. Апартманите во Паралија, Лептокарија, Неа Мудања се веќе половина резервирани за јули. Но цените не се исти како лани. Еден сопственик на апартмани вели дека има поскапување од 10 до 20 проценти, особено за термините во шпицот на сезоната.
Едно семејство со две деца, ако тргне со кола, ќе потроши најмалку 100 до 150 евра само за пат и за патарини. Сместувањето за 7 ноќи ретко се наоѓа под 400 евра. Додај храна, лежалки, сладоледи, кафе… лесно се стигнува до 1.000 евра. И повеќе.
„Не е проблем да се оди, проблем е да се вратиш без да влезеш во минус“, коментираат познавачи на туризмот.
Затоа дел од граѓаните почнуваат да гледаат и други опции. Албанија станува сè поинтересна. Драч, Валона, Саранда – места што пред неколку години беа речиси игнорирани, сега се полнат со гости од Македонија. Причината е едноставна: пониски цени и подобра понуда од порано.
Сепак, не сите се убедени. Некои сè уште имаат резерви. Навика, можеби. Или страв од непознатото.
Црна Гора, пак, ја губи битката со цените. Будва и Котор се сè поскапи, а услугата не секогаш го следи тоа темпо. Туристички работници признаваат дека интересот од Македонија е намален во споредба со претходните години.
Во меѓувреме, Турција и Египет нудат „all inclusive“ пакети што на прв поглед изгледаат примамливо. За 600 до 800 евра по лице, добиваш авион, хотел, храна, пијалаци. Без размислување. Но тука повторно доаѓа психолошката бариера. Да дадеш одеднаш поголема сума. И да се врзеш за агенција.
„Луѓето кај нас сакаат контрола. Да знаат каде трошат, кога трошат. Затоа апартманите сè уште победуваат“, велат туристички агенти.
Има и такви што ова лето ќе го прескокнат морето. Намерно. Ќе одат на планина, во Охрид, или ќе останат дома. Дел поради финансии, дел поради замор од гужви. Не е мал бројот на оние што велат дека одмор не мора да значи море.
Интересен тренд е и краткиот одмор. Наместо 10 дена, луѓето одат 4 или 5. Брзо да се „ресетираат“, па назад. Помалку трошок, помалку притисок.
А има и една нова категорија. Тие што работат онлајн. Ќе одат на море, ама со лаптоп. Наутро работа, попладне плажа. Не е одмор како порано, ама барем има поглед на море.
И така, одговорот на прашањето „каде ќе одите на море?“ станува сè покомплициран. Не е веќе само избор на дестинација. Тоа е пресметка. Одлука. Малку и компромис.
Некој ќе оди во Грција и ќе го брои секој евроцент. Некој ќе ризикува со Албанија и ќе заштеди. Некој ќе си дозволи хотел и ќе каже дека вреди секој денар. А некој ќе остане дома и ќе си направи свој „одмор“ без патување.