Американското Биро за статистика на трудот (BLS) ги објави проекциите за движењето на вработеноста до 2035 година, а Business Insider ги спореди со податоците за платите за да издвои 20 професии кои истовремено нудат добри приходи и имаат потенцијал за значителен раст на бројот на вработени. Во анализата се земени предвид професии со медијална годишна плата од најмалку 75.000 долари.
Податоците се однесуваат на американскиот пазар на труд, но трендовите што ги покажуваат се интересни и во поширок контекст, особено кога станува збор за вештините што ќе бидат барани во годините што следуваат.
Технологијата останува еден од најголемите генератори на нови работни места
Не е изненадување што на листата се наоѓаат професии поврзани со податоци, вештачка интелигенција и сајбер-безбедност.
Бројот на вработени на позиции за научници за податоци (data scientists) во САД се очекува да порасне за околу 35% во периодот од 2025 до 2035 година, додека кај експертите за информациска безбедност се предвидува раст од околу 21%. Побарувачката е поттикната од сè поголемото количество податоци што компаниите ги собираат и обработуваат, но и од потребата за развој на AI системи и заштита на деловните системи од сајбер-напади.
Меѓу професиите со висок потенцијал се и истражувачите во областа на компјутерските и информациските технологии, кои работат на развој на нови технологии и решенија базирани на вештачка интелигенција. За оваа професија BLS предвидува раст на вработеноста од 22%, со медијална годишна плата од 140.300 долари.
Здравството ќе има сè поголема потреба од работници
Еден од најјасните трендови се однесува на здравствениот сектор.
BLS очекува бројот на медицински сестри со напредни овластувања, односно nurse practitioners, да порасне за 41% до 2035 година. Нивната медијална годишна плата изнесува 132.300 долари.
Раст се очекува и кај лекарските асистенти, како и кај менаџерите на здравствени служби. За менаџерските позиции во здравството се предвидува раст на вработеноста од 24%, додека медијалната годишна плата изнесува 123.860 долари.
Причината, меѓу другото, е стареењето на населението и зголемената потреба за здравствени и социјални услуги. Здравството и социјалната заштита се очекува да бидат меѓу секторите со најголем раст на вработеноста во текот на следната деценија.
Не се во игра само ИТ и медицината
На листата се наоѓаат и професии од областа на финансиите и бизнисот.
Кај сметководителите и ревизорите, на пример, се очекува отворање голем број нови работни места, додека раст се предвидува и кај финансиските експерти, менаџерите и аналитичарите.
Особено интересно е што меѓу добро платените професии се наоѓаат и оние што бараат комбинација од аналитичко размислување и деловно одлучување. Тоа покажува дека иднината на пазарот на труд нема да им припаѓа исклучиво на техничките професии, туку и на луѓето кои знаат како податоците да ги претворат во конкретни деловни одлуки.
Енергетиката станува сè поважна
Промените во енергетскиот сектор исто така отвораат нови работни места.
Сервисерите на ветерни турбини и инсталатерите на соларни фотоволтаични системи се меѓу професиите со најбрз процентуален раст на вработеноста. Сепак, важно е да се направи разлика меѓу процентуалниот раст и вкупниот број нови работни места.
BLS предвидува раст од 37% кај инсталатерите на соларни системи и 30% кај сервисерите на ветерни турбини. Сепак, поради релативно малиот почетен број вработени во овие професии, вкупниот број нови работни места ќе биде значително помал отколку, на пример, во здравството или технологијата.
Што значи ова за луѓето кои избираат кариера?
Една од поважните пораки на овие проекции е дека добро платената професија и професијата на иднината не мора да бидат две различни работи.
Податоците укажуваат на растечка побарувачка за луѓе кои работат со технологија и податоци, но и за експерти кои решаваат комплексни проблеми, управуваат со системи и работат во области во кои човечката експертиза тешко може да се замени.
Истовремено, автоматизацијата и вештачката интелигенција би можеле да ја намалат потребата за одредени рутински работни позиции. BLS, на пример, очекува автоматизацијата и AI да придонесат за пад на вработеноста во дел од административните и канцелариските професии.
Затоа, прашањето за иднината на кариерата повеќе не е само „која професија е најплатена?“, туку и кои вештини ќе бидат доволно вредни за побарувачката за нив да продолжи да расте.
Засега, американските проекции даваат прилично јасен одговор: меѓу најперспективните области се работата со податоци, вештачката интелигенција, сајбер-безбедноста, здравството, финансиите и менаџментот, но и професиите поврзани со транзицијата кон обновливи извори на енергија.