Со новиот пристап, бројот на заболувања за кои се препорачува универзална вакцинација кај сите деца се намалува од околу 17–18 на 11. На списокот остануваат морбили, заушки, рубеола, дифтерија, тетанус, голема кашлица, полио, ХиБ, пневмококна болест, ХПВ и варичела.
Вакцините против хепатитис А и Б, ротавирус, менингококна болест, сезонски грип и ковид-19 се префрлаат во категории наменети за ризични групи или за индивидуална одлука во консултација со лекар.
Важно е дека извршната наредба сама по себе не го менува автоматски официјалниот календар на ЦДЦ. Препораките треба да поминат низ советодавното тело АЦИП и да бидат потврдени од директорот на ЦДЦ. Во САД, исто така, федералната власт не пропишува задолжителна вакцинација – правилата за влез во училишта и градинки ги одредуваат сојузните држави.
Данска како модел
Американските власти како пример го посочуваат данскиот модел. Во Данска универзалната детска програма опфаќа 10 заболувања, меѓу кои морбили, заушки, рубеола, дифтерија, тетанус, пертусис, полио, ХиБ, пневмокок и ХПВ.
Сепак, данскиот модел не може целосно да се преслика во САД или други земји. Данските власти го темелат изборот на вакцини врз сериозноста на заболувањата, епидемиолошкиот ризик и исплатливоста, а земјата има универзален здравствен систем и силна примарна здравствена заштита.
И останатите скандинавски земји имаат различни календари. Финска, на пример, ги вклучува ротавирусот, варичелата и сезонскиот грип, додека Норвешка има универзална вакцинација против хепатитис Б.
А што се случува во Македонија?
Во Македонија календарот останува непроменет. Вакцинацијата на децата е задолжителна и бесплатна, а имунизацијата започнува уште во родилиште и продолжува до 18-годишна возраст.
Нашиот календар опфаќа заштита против 13 заразни болести, меѓу кои туберкулоза, хепатитис Б, дифтерија, тетанус, пертусис, полио, ХиБ, ротавирус, пневмокок, морбили, заушки, рубеола и ХПВ.
Наместо намалување на бројот на вакцини, Македонија во моментов се соочува со друг проблем – недоволниот опфат со дел од задолжителните вакцини. Здравствените власти предупредуваат дека за колективна заштита од морбили е потребен опфат од најмалку 95 проценти, додека во одредени скопски општини опфатот со МРП-вакцината е значително под тоа ниво.
Затоа, американската одлука нема директно влијание врз македонскиот календар. Нашите препораки се носат врз основа на домашната епидемиолошка состојба и проценките на здравствените власти.
Главната разлика меѓу земјите покажува дека не постои еден идеален календар за сите. Бројот и видот на вакцините зависат од распространетоста на болестите, здравствениот систем, опфатот со имунизација и ризикот од епидемии. Најважно е одлуките да се темелат на научни и медицински докази и на реалните потреби на населението.
