Повеќе меѓународни истражувања укажуваат дека продолженото работно време е поврзано со поголеми здравствени ризици, нарушена рамнотежа меѓу професионалниот и приватниот живот и намалено задоволство.
Особено загрижувачка се смета границата од 55 работни часа неделно.
Според анализите на здравствените и трудовите организации, лицата кои работат 55 или повеќе часа во текот на една недела имаат околу 35 проценти поголем ризик од мозочен удар во споредба со оние кои работат од 35 до 40 часа. Кај нив ризикот од смрт поради исхемична срцева болест е зголемен за околу 17 проценти.
Здравствените експерти кои ги анализирале податоците предупредуваат дека работната недела од 55 или повеќе часа претставува сериозен ризик за здравјето.
Проценките покажуваат дека во 2016 година околу 745.000 смртни случаи поврзани со мозочен удар и срцеви заболувања биле последица на долготрајното работно време. Дополнително, се проценува дека приближно 9 проценти од светската работна популација работи прекумерно долго.
Последици и за менталното здравје
Долгото работно време не влијае само врз кардиоваскуларното здравје.
Во истражување во кое биле опфатени повеќе од 34.000 вработени, утврдено е дека со зголемувањето на бројот на работни часови расте и веројатноста за полоша ментална состојба. Кај лицата кои работеле најмалку 55 часа неделно, поврзаноста со нарушена ментална благосостојба била значително посилна отколку кај оние со работна недела од 35 до 40 часа.
Проблемот често продолжува и откако вработениот физички ќе си замине од работното место. Телефонот останува покрај него за време на вечерата, електронската пошта се проверува пред спиење, а мислите повторно се враќаат кон обврските што го чекаат следниот ден.
Иако работното време формално завршило, работата продолжува да биде присутна и во приватниот живот.
Истражување објавено во 2026 година, кое се базира на податоци од повеќе од 43.000 луѓе, покажало дека работењето подолго од она што вработениот самиот го посакува е поврзано со намалување на менталното здравје, задоволството од животот, слободното време и задоволството од работата.
Истражувачите дополнително утврдиле дека негативното влијание со текот на времето не се намалува, туку станува поизразено. Тоа сугерира дека луѓето не мора едноставно да се навикнат на постојаното прекувремено работење.
Доброволната и принудната прекувремена работа не се исто
Важен фактор е и тоа дали вработениот сам избира да работи дополнително.
Анализа во која биле опфатени повеќе од 4.000 вработени покажала дека принудното прекувремено работење е поврзано со пониско задоволство од животот, полоша перцепција за сопственото здравје и поголем број симптоми на депресивност.
Тоа значи дека дополнителните часови не влијаат еднакво врз сите – начинот на кој се наметнува прекувремената работа исто така има значење.
Повеќе часови не значат секогаш и поголема продуктивност
Долгото работно време не гарантира ниту подобри резултати.
Економските анализи за продуктивноста покажуваат дека со продолжувањето на работниот ден продуктивноста постепено опаѓа. Дополнителниот час не носи ист ефект како претходните часови, особено кога се акумулираат заморот и намалената концентрација.
Доказите дека продуктивноста се намалува при предолго работење се опишуваат како прилично конзистентни во истражувањата на работното време.
Затоа, завршувањето на работниот ден навреме не значи нужно дека некој е помалку посветен или продуктивен. Понекогаш едноставно значи дека работата има јасно поставена граница.
А по таа граница останува време за семејството, пријателите, спортот, прошетките, хобијата или едноставно за неколку часа во кои никој не очекува ништо од вас.
А следниот ден – повторно на работа, но со повеќе одмор.
